Anlamı
zalimce davranan.
Detaylı Açıklama
Aznavur gibi, zalimce davranan kimse için kullanılan bir benzetmedir. Söz çoğu kez bir yakınmanın içinde geçer. Söz açık bir kınama taşır ve çoğu kez üçüncü kişi için kurulur. Amir, aile büyüğü, alacaklı gibi elinde güç bulunan kişiler için duyulur. Söz ağır bir yargıdır; hafif bir sertlik için pek kurulmaz. Söz bir uyarı değil, verilmiş bir hükümdür. Karşı tarafın ne yaptığı sorulmaz; ölçü davrananın tavrıdır. Kalıp teklifsiz konuşmada geçer; resmî dilde ve yazıda seyrek görülür. Kalıp kişiyi niteler; yaptığı işi ayrıca adlandırmaz. Benzetme bir adı ölçü olarak alır; ad, kalıbın içinde bir sıfat gibi çalışır. Kimin kime karşı böyle davrandığı cümlenin geri kalanında anlatılır.
Örnek Cümleler
- Çalışanlarına aznavur gibi davranıyor, kimse bir şey söylemeye cesaret edemiyor.
- Alacağını isterken aznavur gibi bağırıp çağırdı, sonra kapıyı çarpıp gitti.
- Aznavur gibi bir adamdı; mahallede kimse onunla göz göze gelemezdi.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Haksız yere ezmeyi, gücü olmayana acı çektirmeyi anlatır. Kalıp sertliği değil, sertliğin ölçüsüzlüğünü öne çıkarır; karşısındakinin hâlini hiç hesaba katmayan, acımasız bir davranış anlatılmış olur. Yapılan işin haklı bir dayanağı aranmaz.
Kişiyi bir örneğe bağlar; söz doğrudan bir sıfat vermek yerine benzetme yoluyla yargı kurar. Ad ile sertlik eşleştirildiği için hüküm daha ağır duyulur. Kalıp bu edat olmadan kurulmaz.
Söylenebilir. Kalıp tek bir çıkışı da, yıllara yayılmış bir tutumu da karşılar; hangisinin anlatıldığını cümle belli eder. Bir seferlik kullanımda o anki davranışın ölçüsüzlüğü, süreklilikte ise kişinin huyu öne çıkar.