Anlamı
sözde kalan dilek ve tasarıların iş bitirmede hiçbir etkisi olmaz.
Detaylı Açıklama
Bu atasözü, sözde kalan dileklerin ve tasarıların iş bitirmede hiçbir etkisi olmadığını anlatır. Söz basit bir gözlemden yola çıkar: tat, balı yiyince gelir; balın adını anmak ağızda tat bırakmaz. Atasözü bu gözlemi insanın tasarılarına uygular: bir işi konuşmak, planlamak, dilemek o işi yapmak demek değildir. Sonuç almak için söylenenin yapılması, sözün eyleme dönüşmesi gerekir. Söz, bir işi sürekli anlatan ama bir türlü başlamayan birine, büyük tasarılar kurup adım atmayan bir topluluğa söylenebilir. Geniş zamanla kurulan olumsuz yargı, bunu genel bir kural gibi söyler. Söz hafif bir alay da taşıyabilir: konuşmakla yetinen kişinin boşa emek harcadığı sezdirilir. Söz, harekete geçmeye çağıran bir öğüt olarak da kurulabilir.
Örnek Cümleler
- Beş yıldır lokanta açacağını anlatıyor, tek adım atmadı; bal bal demekle ağız tatlanmaz.
- Toplantıda herkes yeni projeyi övdü ama kimse görev almadı; bal bal demekle ağız tatlanmaz.
- Her ocak ayında spora başlayacağını söylüyor; bal bal demekle ağız tatlanmaz, kalk koşuya çık.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Yinelemeyi anlatır: kişi bal sözcüğünü tekrar tekrar söyler, ama bu tekrar ağzında bir tat oluşturmaz. İkileme, sözün ne kadar çok söylenirse söylensin sonuç vermediğini vurgular ve boşa geçen çabayı gözler önüne serer.
İki atasözü aynı kuruluşu kullanır: bir sözcüğü söylemek, onun anlattığı şeyi getirmez. Bal bal demekle ağız tatlanmaz, sözün iyi bir sonuç getirmediğini; ateş demekle ağız yanmaz ise sözü edilen zararın söyleyeni etkilemediğini anlatır.
Atasözü tasarıyı küçümsemez; yalnız tek başına yetmediğini söyler. Bir işin düşünülmesi, planlanması bir başlangıçtır; ama sonuç ancak bu plan uygulandığında gelir. Plan, emeğin yönünü gösterir; emeğin yerini tutmaz. Söz bu ikisini birbirine karıştıran birine seslenir.