Anlamı
birine verilmek istenilen bir şeyin öfke ve nefretle geri çevrildiğini anlatmak için kullanılan bir söz.
Detaylı Açıklama
Başına çalsın, birine verilmek istenen bir şeyin öfke ve nefretle geri çevrildiğini anlatmak için kullanılan bir sözdür. Konuşan kendisine uzatılan bir armağanı, bir parayı ya da bir iyiliği istemez ve onu verenin başına çalmasını söyler. Söz bir armağanı reddetmenin en sert biçimlerinden biridir. Söz bir onur kırıklığını, bir hakareti ya da bir kırgınlığı dile getirir. Verilen şey bir özür yerine, bir susturma ya da bir satın alma girişimi olarak görülebilir. Kalıp ünlemle biter ve sert bir tonla söylenir. Konuşanın sesi yükselir, jestleri sertleşir ve yüzü kızarır. Söz bir ilişkinin kopma anını da anlatabilir. Konuşan böylece kendi onurunu verilen şeyin üstünde tutar.
Örnek Cümleler
- Hakaret ettikten sonra gönlümü almak için para uzattı; parası da başına çalsın!
- Yıllarca yüzüme bakmayan kardeşim şimdi miras payını bağışlıyormuş; başına çalsın!
- Oğlunu işten çıkaran patronun gönderdiği hediye sepetini kadın kapıdan geri çevirdi: "Başına çalsın!"
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Bir şeyi sertçe vurmak, çarpmak anlamındadır. Konuşan verilen şeyi, verenin başına çarpar gibi geri iter. Söz bu öfkeli hareketi dile getirir, ama gerçek bir vuruş değil, bir ret anlatılır.
Verilen şey konuşanın gözünde bir hakareti örtmeye ya da onu satın almaya yönelik görünür. Onurunu kırılmış hisseden kişi, bu armağanı kabul ederse kendini küçük düşüreceğini düşünür ve öfkeyle reddeder.
Parası da başına çalsın, malı da başına çalsın, iyiliği de başına çalsın gibi biçimlerle duyulur. Başa getirilen ad, geri çevrilen şeyi belirtir. Söz ünlemle biter ve kısa, keskin bir kapanış yapar.