Deyim

Başını Koltuğunun Altına Almak Ne Demek?

Anlamı

ölümü göze alarak bir işe girişmek.

Detaylı Açıklama

Başını koltuğunun altına almak, ölümü göze alarak bir işe girişmektir. Tehlike gerçek ve büyüktür; kişi bunu bilerek yola çıkar. Kalıp can pahasına, dönüşü belirsiz bir işe atılmayı anlatır. Söz bir savaşı, bir direnişi, bir isyanı ya da bir kaçış yolculuğunu anlatabilir. Söz bir cesareti ve bir fedakârlığı övmek için kullanılır. Kişi başarısız olursa hayatını kaybedebileceğini bilir, yine de geri durmaz. Geçmiş zamanla kurulduğunda gerçekleşmiş bir yiğitliği, gelecek zamanla ise bir kararlılığı anlatır. Kalıp tek bir kahramanı da, bütün bir topluluğu da anlatabilir; bir köy, bir mahalle ya da bir ordu başını koltuğunun altına alabilir. Kalıbı kullanan anlatıcı, kahramanına duyduğu saygıyı da sezdirir.

Örnek Cümleler

  1. İtfaiye eri başını koltuğunun altına alıp alevlerin arasındaki çocuğu kurtarmaya koştu.
  2. Kurtuluş Savaşı'nda köylü kadınlar başlarını koltuklarının altına alıp cephane taşıdı.
  3. Gazeteci, mafyanın işlerini yazmak için başını koltuğunun altına aldığını biliyordu.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Kişi başını gövdesinden ayrılmış gibi koltuğunun altında taşır; yani canını elinde tutar, her an verebilir. Söz ölüme hazır olmayı bu çarpıcı görüntüyle anlatır. Ölüm ona her an yakındır.

İki kalıp da ölümü göze alarak bir işe girişmeyi anlatır. Başını ortaya koymak canını bir iş için ortaya, masaya koyar gibi adamaktır. Koltuğunun altına almak ise canını her an bırakılabilecek bir yükmüş gibi yanında taşımaktır.

Kullanılır. Bir itfaiyecinin yanan binaya girmesi, bir madencinin göçükteki arkadaşına ulaşması ya da bir muhabirin savaş bölgesine gitmesi için söylenebilir. Böyle durumlarda da ölüm tehlikesi gerçektir ve kişi bunu kabullenmiştir.