Deyim

Baskın Vermek Ne Demek?

Anlamı

ani ve habersiz girmek, saldırıda bulunmak:
'İbiş'in odasına cennet kuşları baskın vermişti.' -T. Buğra.

Detaylı Açıklama

Baskın vermek, bir yere ani ve habersiz girmek, bir saldırıda bulunmaktır. Giren taraf bir düşman birliği, bir hayvan sürüsü, bir eşkıya çetesi ya da bir kalabalık olabilir. Girilen yer bir ev, bir oda, bir tarla ya da bir kasaba olabilir. Söz baskına uğrayanın hazırlıksız yakalandığını, girişin önceden sezilmediğini anlatır. Kalıbın yönelme ekli tamlayıcısı girilen yeri gösterir: köye baskın verdiler. Tarık Buğra'nın bir romanında kalıp, bir odaya kuşların dolmasını anlatan bir cümlede geçer. Söz tarih anlatılarında, köy hikâyelerinde ve savaş anılarında geçebilir. Baskına uğrayan taraf şaşırır, ne olduğunu anlamadan savunmaya geçmekte zorlanır. Giriş gündüz de olabilir, gece de; önemli olan habersiz olmasıdır.

Örnek Cümleler

  1. Silahlı eşkıyalar gece yarısı köye baskın verdi, korkan köylüler dağa kaçtı.
  2. Serçeler, kuruması için dama serilen buğdaya baskın verince ninem sopayla koştu.
  3. Tatil dönüşü çocuklar mutfağa baskın verip dolaptaki bütün tatlıları bitirdi.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

İbiş'in odasına cennet kuşları baskın vermişti cümlesi, sözün yalnız düşmanlar için kullanılmadığını gösterir. Kuşlar odaya birdenbire ve habersiz dolar. Saldırı yoktur; ama ani giriş, sözün asıl anlamını korur.

Baskın yapmak bir suçlu aramasını, bir düşman saldırısını ya da ansızın gelen konukları anlatabilir. Baskın vermekte ise suçlu aramak ya da konuk gelmek anlamı yer almaz. Düşmana saldırmak anlamında iki kalıp birbirine yaklaşır.

Çekirge ya da kuş sürüleri bir tarlaya birdenbire iner ve ekini yemeye başlar. Bu durum için sürü tarlaya baskın verdi denebilir. Söz hayvanların sayısını ve girişin ani oluşunu birlikte duyurur.