Atasözü

Bir Baş Soğan bir Kazanı Kokutur Ne Demek?

Anlamı

kötü bir kişi, kötü bir davranış, kötü bir söz büyük bir topluluğun huzurunu bozmaya yeter.

Detaylı Açıklama

Bu atasözü, kötü bir kişinin, kötü bir davranışın ya da kötü bir sözün büyük bir topluluğun huzurunu bozmaya yettiğini anlatır. Söz mutfaktan alınmış bir görüntüyle kurulur. Küçük olanla büyük olan arasındaki oran sözün dayanağıdır. Topluluk bir aile, bir sınıf, bir iş yeri, bir mahalle ya da bir düğün sofrası olabilir. Söz bir uyarı olarak da, olup biteni açıklayan bir yorum olarak da söylenebilir. Atasözü kötülüğün sayısına değil, yayılma gücüne bakar. Kokutmak fiili, bozulmanın bütün kazana yayıldığını düşündürür; tek bir köşede kalmaz. Söz bir topluluğu yöneten birinin, bir öğretmenin ya da bir aile büyüğünün ağzından çıkabilir. Söz kötülüğün kaynağını tek bir noktada, etkisini ise bütünde görür.

Örnek Cümleler

  1. Ekibe yeni katılan dedikoducu memur birkaç haftada bütün servisi birbirine düşürdü; bir baş soğan bir kazanı kokutur.
  2. Bir öğrencinin sınavda kopya çekmesi bütün sınıfın notlarının sorgulanmasına yol açtı; bir baş soğan bir kazanı kokutur.
  3. Düğün sofrasında eniştenin ağzından çıkan tek bir kırıcı söz bütün geceyi gölgeledi; bir baş soğan bir kazanı kokutur.

Diğer Atasözleri ve Deyimler

Sıkça Sorulan Sorular

Soğanın kokusu keskindir ve çevresine çabuk yayılır. Kazan ise kalabalık bir sofraya yetecek büyük bir kaptır. Atasözü bu ikisini yan yana koyarak küçük bir şeyin büyük bir bütünü nasıl etkileyebildiğini gösterir.

İki atasözü de tek bir kötünün bir topluluğu bozabileceğini anlatır. Bir uyuz keçi atasözü kötü huylu bir kişiye bakar. Bir baş soğan ise kişinin yanında kötü bir davranışı ve kötü bir sözü de kapsar.

Atasözüne göre yeter. Tek bir kişi, tek bir davranış ya da tek bir söz bütün bir topluluğun huzurunu bozabilir. Sayının azlığı, zararın azlığı anlamına gelmez; tek bir soğan da bütün kazanı kokutur.