Deyim

Bir Deri bir Kemik (kalmak) Ne Demek?

Anlamı

çok zayıf (olmak):
'Zaten bir deri bir kemik, zayıf bir adamdı.' -S. Birsel.

Detaylı Açıklama

Bir deri bir kemik, çok zayıf anlamındadır ve olmak, kalmak gibi fiillerle kullanılır. Zayıflık bir hastalıktan, bir açlıktan, bir yorgunluktan ya da kişinin yapısından gelebilir. Birsel'in bir eserinde kalıp bir kişiyi tanıtan cümlede geçer. Söz bir insan için de, bir hayvan için de kullanılabilir: bir deri bir kemik bir at. Kalıp sıfat gibi adın önüne de gelir. Söz bir acımayı, bir kaygıyı ya da bir şaşkınlığı taşıyabilir. Bir yakınını uzun bir aradan sonra gören biri bu sözle şaşkınlığını dile getirebilir. Kalıp abartılıdır; kişinin gerçekten yalnız deri ve kemikten oluştuğunu değil, çok zayıf göründüğünü söyler. Söz gündelik konuşmada da, bir romandaki betimlemede de yer bulur.

Örnek Cümleler

  1. Aylarca hastanede yatan dedem eve döndüğünde bir deri bir kemik kalmıştı.
  2. Barınaktan aldığımız köpek bir deri bir kemikti, bir ayda toparlandı.
  3. Gençliğinde bir deri bir kemik olan amcam, şimdi kapıdan zor sığıyor.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Kalıp bedeni yalnız iki öğeye indirir: dışta deri, içte kemik. Arada et kalmadığını söyleyerek zayıflığı büyütür. Görüntü kişinin ne kadar zayıf düştüğünü bir bakışta, uzun bir betimlemeye gerek bırakmadan gösterir.

Bir deri bir kemik kalmak, kişinin önceden daha dolgun olduğunu, sonra zayıfladığını anlatır. Olmak fiili ise bir durumu, kişinin genel yapısını da bildirebilir. Kalmak biçimi bu yüzden bir değişimi ve arkasındaki bir sıkıntıyı sezdirir.

Zaten bir deri bir kemik, zayıf bir adamdı cümlesinde kalıp bir kişinin yapısını tanıtır. Zaten sözcüğü bu zayıflığın yeni olmadığını gösterir. Cümle kalıbı zayıf sözcüğüyle birlikte kullanarak anlamı pekiştirir.