Anlamı
keder veya sıkıntı varken dostlar, akrabalar eğlenmemelidir.
Detaylı Açıklama
Bu atasözü, keder ya da sıkıntı varken dostların, akrabaların eğlenmemesi gerektiğini anlatır. Söz aynı yüzdeki iki göz görüntüsüyle kurulur. Keder bir ölüm, bir hastalık, bir kayıp ya da bir yoksulluk olabilir. Eğlence bir düğün, bir şenlik ya da yüksek sesli bir kutlama olabilir. Atasözü yakınların bu acı karşısında neşeli bir hayat sürdürmemesini öğütler. Söz acılı bir evin komşusu ya da akrabası tarafından bir uyarı olarak söylenebilir. Birinin acısını hiçe sayıp eğlenen bir yakına sitem için de kurulabilir. Atasözü geniş zamanla kurulur ve bir yargı gibi söylenir. Kalıbın uyardığı kişiler, acılı kişiye yakın olan dostlar ve akrabalardır. Söz paylaşılan bir acıyı yakınlığın bir ölçüsü olarak görür.
Örnek Cümleler
- Amcası yeni ölmüşken düğününü ertelemeyen kuzenine babaannem kırıldı; bir göz ağlarken öbür göz gülmez.
- Can dostu iflas edip evini satarken yat gezisine çıkan arkadaşını kimse anlayamadı; bir göz ağlarken öbür göz gülmez.
- Yakın dostumuzun oğlu hastanedeyken bahçedeki doğum günü partisini sessiz bir yemeğe çevirdik; bir göz ağlarken öbür göz gülmez.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
İki göz aynı yüzün parçasıdır; biri yaşla dolarken ötekinin gülmesi düşünülemez. Atasözü bu birliği yakınlara taşır: aile ve dostlar bir yüzün iki gözü gibidir, birinin acısı ötekini de sarar.
Bir öğüttür. Atasözü bir kural koymaz; yakınların birbirinin acısını gözetmesini ister. Bu gözetme, acılı kişinin yanında olmakla da, sesini kısmakla da gösterilebilir. Atasözü gülmeyi yasaklamaz; acının yanında ölçülü olmayı ister.
Kalıp bunu söylemez. Yakınların ne kadar süre eğlenceden uzak duracağı, acının büyüklüğüne ve yakınlığın derecesine göre değişebilir. Söz yalnız kederin sürdüğü zamanı anlatır. Acı hafifledikçe yakınların hayatı da eski akışına dönebilir.