Deyim

Bozum Etmek Ne Demek?

Anlamı

argo utandırmak, mahcup etmek.

Detaylı Açıklama

Bozum etmek, argoda utandırmak, mahcup etmektir. Bir kişi bir başkasını utanılacak bir duruma düşürür; bu bir topluluğun önünde de olabilir, iki kişi arasında da. Bu, bir yalanı ortaya çıkarmakla, bir övünmeyi boşa çıkarmakla ya da yerinde bir cevapla olabilir. Söz bir üstünlük anını anlatır: bozum eden taraf o an kazançlı çıkmıştır. Kalıp teklifsiz konuşmada yaşar; bir arkadaş sohbetinde, bir tartışmada ya da bir yarışmada duyulabilir. Bozum eden kimi zaman bunu amaçlar, kimi zaman bir doğruyu söylemesi yeter. Bozum olmak ise aynı olayın öteki yüzünü, utanan kişinin hâlini anlatır. Söz kırıcı olabilir; ama hak edilmiş bir karşılık havası da taşıyabilir. Bozum edilen kişi bazen gülerek durumu kurtarır, bazen sessizce ortamdan çekilir.

Örnek Cümleler

  1. Kimsenin bilmediğini sandığı bir konuda ahkâm kesen adamı, uzman olan genç kız iki soruyla bozum etti.
  2. Sınıfa geç kalıp trafiği bahane eden öğrenciyi, onu kantinde gören arkadaşı herkesin önünde bozum etti.
  3. Yarışmada rakibini küçümseyen yarışmacıyı, karşısındakinin bütün soruları bilmesi bozum etti.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Bozum olmak, utanmak, mahcup olmaktır; utanan kişinin hâlini anlatır. Bozum etmek ise birini bu duruma düşürmektir. Aynı olayın iki tarafı, biri utandıran öteki utanan, iki ayrı fiille adlandırılır.

Yere baktırmak da utandırmaktır; görüntüsü utanan kişinin gözlerini yere indirmesinden gelir. Bozum etmek ise argoya ait daha teklifsiz bir söyleyiştir ve utandırmanın oyunbaz, takılmacı yanını öne çıkarabilir.

Bu atasözü, kusurlu olanın başkasını kusurla suçlamasına gülünç bir karşılık verir. Bozum etmek ise birini utandırmaktır; atasözündeki çömlek, tencerenin sözüyle bozum olmuştur. İkisi de utanç üzerine kurulur ve gülünç bir anı anlatır.