Anlamı
sevimli, hoş görünmek:
'Yok canım, öyle demişim demek, derken ne kadar da can olurdu.' -T. Buğra.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, bir kişinin tavır, söz veya görünüş bakımından sevimli, hoş ve gönül açıcı bulunmasını anlatır. Buradaki 'can' sözü doğrudan ruh ya da hayat anlamında değil, insanın içini ısıtan bir çekicilik ve sıcaklık anlamında öne çıkar. Kişinin söylediği bir söz, yaptığı bir şaka ya da sergilediği bir hâl için kullanılabilir. Bu yüzden yalnızca dış görünüşü değil, bıraktığı genel izlenimi de kapsar. Daha çok samimi ve eski tınılı bir övgü kalıbıdır. Gündelik dilde bugün çok sık duyulmasa da kullanıldığında hemen sıcak bir hava yaratır. Kısa ama yumuşak bir beğeni ifadesidir. Bu sıcaklıkta hafif bir şefkat tonu da bulunur. Bu yüzden sözcük hem övgü hem gönül yakınlığı taşır.
Örnek Cümleler
- Öğretmen bu durumu "can olmak" ifadesiyle anlattı.
- Arkadaşları bu durumu "can olmak" diye tarif etti.
- Esnaf bu duruma çoktan "can olmak" demeye başlamıştı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Sevimlilik, tatlılık, sıcaklık ve insanın içine işleyen hoş tavırları över. Yalnızca güzelliği değil, bırakılan genel etkiyi anlatır.
Daha eski kuşakların dilinde yer eden, hafif klasik tınlayan bir övgü biçimidir. Bugün yerini daha doğrudan ve kısa övgü kalıpları almış olabilir.
En doğal kullanım insan içindir ama bazen bir söz, bir hâl ya da bir davranış biçimi için de kullanılabilir. Önemli olan hoşluk ve sıcaklık hissidir.