Anlamı
heves duymak:
'Şehre ineceğiz, canı dans etmek istiyormuş.' -R. H. Karay.
Detaylı Açıklama
Bu deyim, bir şeye heves duymak, içinden gelmek, gönlünün o tarafa kayması anlamında kullanılır. Buradaki istek çok büyük bir arzu olmak zorunda değildir; bazen küçük bir keyif, bazen anlık bir eğilim, bazen de belirgin bir isteklilik hâlidir. Bu yüzden yemek, gezmek, konuşmak, dinlenmek, eğlenmek gibi günlük durumlarda sıkça duyulur. Deyimin gücü, isteği aklın planı olarak değil, içten gelen yöneliş olarak anlatmasındadır. İnsan bir şey yapmayı düşünmekten çok, ona içinden çekilir gibi olur. Gündelik konuşmada sıcak ve doğal bir akışa sahiptir. Kararın duygusal kaynaklı olduğunu sezdirir. Bu yüzden isteğin zorlamasız, kendiliğinden doğduğunu açık biçimde hissettirir. Küçük arzuları bile canlı bir insanlık hâline dönüştürür.
Örnek Cümleler
- Mahalleli onun halini "canı istemek" diye tarif ediyordu.
- Öğretmen bu durumu "canı istemek" ifadesiyle anlattı.
- Komşular bu duruma "canı istemek" deyip geçti.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Planlı karar daha çok akıl ve düzen içerir; canı istemek ise içten gelen yönelişi ve anlık hevesi öne çıkarır. Bu yüzden daha duygusal bir tını taşır.
Canı çekmek daha çok belirli bir şeye yönelik arzuya, özellikle yiyecek ve somut isteklerdeki özleme yakındır. Canı istemek ise daha geniş bir yönelişi anlatabilir.
Günlük keyifler, sosyal tercihler, gezme isteği, dinlenme arzusu ve küçük kişisel hevesler için çok doğal biçimde duyulur.