Deyim

Canına Yetmek Ne Demek?

Anlamı

katlanamayacak duruma gelmek, bezmek, bıkmak:
'Vatan hasreti artık canına yetmiş.' -A. Kabaklı.

Detaylı Açıklama

Canına yetmek, katlanamayacak duruma gelmeyi, bezmeyi ve bıkmayı anlatır. Cümlede kişiyi bu duruma getiren şey öne çıkar: bitmeyen bir hasret, tekdüze bir iş, süren bir kavga ya da her gün yinelenen bir kural kişinin canına yeter. Bıkkınlık bir şeyin çokluğundan da, sürüp gitmesinden de doğabilir. Canına yeten bir şeyden sonra kişi ondan uzaklaşmak, onu bırakmak ya da değiştirmek isteyebilir. Bıkkınlığını dile getiren biri şöyle diyebilir: bu gürültü artık canıma yetti. Kalıp, bir anlatıda kişinin vardığı noktayı göstermek için de kullanılır; bundan sonra bir karar, bir değişiklik ya da bir kopuş gelir. Söz, bıkkınlığın sebebini adıyla anar ve dinleyene neyin artık çekilmez olduğunu açıkça söyler.

Örnek Cümleler

  1. Rakamlar, yıllardır aynı masa başı işi yapan muhasebecinin canına yetince adam bir sabah istifa dilekçesini verdi.
  2. Kızların her akşam süren kavgaları annelerinin canına yetince kadın ikisine ayrı oda hazırladı.
  3. Komşunun sabahlara kadar havlayan köpeği bütün apartmanın canına yetti; yönetici toplantı çağrısı yaptı.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Kabaklı'nın cümlesinde «Vatan hasreti artık canına yetmiş» denir. Canına yeten vatan hasretidir; kişi bu özleme artık katlanamaz duruma gelmiştir. Cümledeki artık sözü, katlanma gücünün sınıra dayandığını ayrıca vurgular.

Yetmek, bir şeyin yeterli miktara ulaşmasını anlatır. Kalıpta kişinin katlanma payı dolmuş gibi düşünülür: sıkıntı o kadar birikmiştir ki artık yetmiştir. Bu görüntü bıkkınlığı bir ölçüyle anlatmayı sağlar.

Atasözü, hep aynı şeyle uğraşmanın insana bıkkınlık verdiğini söyler; güzel bir şey bile tekrarlanınca usandırır. Canına yetmek de bu bıkkınlığın vardığı yeri anlatır. Her gün aynı yemeği yiyen biri böyle diyebilir: baklava bile olsa artık canıma yetti.