Anlamı
neye uğradığını bilemeyecek kadar kötü bir duruma düşmek.
Detaylı Açıklama
Cin çarpmışa dönmek, neye uğradığını bilemeyecek kadar kötü bir duruma düşmektir. Kalıp bir darbenin ardından gelen şaşkınlığı ve perişanlığı birlikte anlatır. Kişi başına geleni kavrayamaz; ne diyeceğini, ne yapacağını bilemez. Bu kötü durumu bir iflas, bir hırsızlık, bir ölüm haberi ya da bir rezalet doğurabilir. Kalıp ani bir olaydan sonra kişinin hâlini anlatırken geçebilir. Dönmek fiili, kişinin önceki hâlinden bu perişan hâle geçtiğini gösterir. Söz bir acıma, bir şaşırma ya da bir alay taşıyabilir. Kişi kendi hâlini de böyle anlatabilir: haberi duyunca cin çarpmışa döndüm. Kalıp bir kişi için olduğu gibi bir aile ya da bir takım için de kurulabilir.
Örnek Cümleler
- İflas haberini telefonda alan tüccar cin çarpmışa döndü, saatlerce ağzını açamadı.
- Tatilden dönüp evinin soyulduğunu gören kadın, kapının önünde cin çarpmışa dönmüştü.
- Son dakikada attıkları golle öne geçtikleri maçı uzatmada kaybeden oyuncular cin çarpmışa döndü.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Cin çarpmak, inanışta cinlerin öfkesiyle gelen bir felçtir. Cin çarpmışa dönmek ise kişiyi böyle bir darbe yemiş biri gibi gösterir; kişi gerçekte çarpılmamıştır. Benzetme, başa gelen kötülüğün ağırlığını ve ondan doğan şaşkınlığı anlatır.
Beyninden vurulmuşa dönmek, beklenmedik bir durum karşısında olağanüstü üzüntü ve şaşkınlığa uğramaktır. Cin çarpmışa dönmek ise kişinin neye uğradığını bilemeyecek kadar kötü bir duruma düşmesini anlatır. Biri şaşkınlığa üzüntüyü, öteki kötü duruma düşüşü ekler; ani bir felaket haberi ikisini de doğurabilir.
Atasözü, çok kötü bir duruma düşen kişinin daha kötü durumların da bulunduğunu düşünerek avunmasını öğütler. Cin çarpmışa dönen biri de çok kötü bir duruma düşmüştür. Atasözü böyle birine teselli olarak söylenebilir.