Anlamı
yazı makinesiyle yazmak.
Detaylı Açıklama
Daktilo etmek, bir metni daktilo ile yazıya geçirmek anlamına gelir. Günümüzde teknoloji değiştiği için söz eskiye göre daha az duyulsa da özellikle edebiyat, arşiv, hukuk ve memuriyet bağlamında tarihî bir hava taşır. Bu deyim yalnızca yazı yazma eylemini değil, bir metni düzenli, okunur ve resmî biçime kavuşturma işini de çağrıştırır. Eski dönemlerde el yazısından temiz kopya çıkarmak büyük emek istediği için daktilo etmek, titizlik ve sabır gerektiren bir iş sayılırdı. Bugün bilgisayarda yazmakla karşılığı geniş ölçüde değişmiş olsa da özellikle nostaljik, bürokratik veya eski dönem anlatılarında canlılığını korur. Sözü kullanan kişi çoğu zaman eski çalışma alışkanlıklarına da gönderme yapmış olur.
Örnek Cümleler
- Avukatın hazırladığı elli sayfalık notları gece yarısına kadar oturup tek tek daktilo ettim.
- Romanın ilk hâlini yıllar önce sabahtan akşama kadar oturup annesi daktilo etmiş.
- O dönemde üniversitede tezleri bilgisayarda değil, kâğıt üzerinde tek tek daktilo ederlerdi.
Kökeni ve Hikayesi
Daktilo kelimesi Fransızca 'dactylo' ve bunun arkasındaki Yunanca köklerle bağlantılı bir alıntıdır. Osmanlı son döneminden Cumhuriyet dönemine geçen büro kültürüyle birlikte yaygınlaşmış, ifade de bu yazı makinesi çevresinde yerleşmiştir.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü daktilo günlük hayatın merkezinden çıktı ve yerini bilgisayar aldı. Bu yüzden söz, duyulduğu anda geçmişteki ofis düzenini, memuriyet işlerini, mektupları ve eski yazı hazırlama alışkanlıklarını çağrıştırır.
Asıl ve doğru kullanım fiziksel daktilo ile yazmak içindir. Ancak bazı kişiler alışkanlıkla bilgisayarda yazmak için de mecazen kullanabilir. Yine de sözün en güçlü ve yerleşik anlamı daktilo makinesiyle yazıya geçirmektir.
İki ifade çok yakındır ve çoğu bağlamda birbirinin yerine geçebilir. Daktiloya çekmek biraz daha işin yazılı metni temiz kopyaya dönüştürme yönünü öne çıkarır; daktilo etmek ise daha genel bir yazma eylemi gibi duyulur.