Anlamı
delice davranışlarda bulunan (kız veya kadın).
Detaylı Açıklama
Deli Raziye gibi sözü, özellikle bir kızın ya da kadının delice, ölçüsüz, taşkın ve dengesiz davranışlar sergilediğini anlatmak için kullanılan halk ağzına yakın bir deyimdir. Burada özel isimli kullanım, söze canlılık ve hafif alaycı bir renk verir. İfade çoğu zaman şaka ile küçümseme arasında gider gelir; yani tam teşhis koymaz ama davranışın aşırı ve uygunsuz bulunduğunu belli eder. Kişinin bağırıp çağırması, oradan oraya koşması, düşünmeden hareket etmesi ya da ortalığı birbirine katması bu sözle anlatılabilir. Deyimin eski ve yerel bir tadı vardır. Günümüzde kullanılırken kaba veya kırıcı olabileceği unutulmamalıdır; çünkü kadının bütün hâlini bir anda delilikle damgalayan bir ses taşır.
Örnek Cümleler
- Sokakta bir o yana bir bu yana koşunca komşular ona deli Raziye gibi davranıyor demeye başladı.
- Düğünde ortalığı birbirine katıp bağırınca teyzesi deli Raziye gibi olma diye çıkıştı.
- Şaka kaldıran bir ortamda arkadaşı için deli Raziye gibi olmuşsun dediler.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü bir kişiyi davranışı üzerinden hafif şakalı biçimde anarken, aynı anda onu ölçüsüz ve uygunsuz bulduğunu da gösterir. Yani gülümsetse bile içinde küçümseyici bir yargı vardır.
Özel isim kullanımı, söze halk ağzına özgü canlılık ve hikâye duygusu katar. Böylece söz daha somut ve akılda kalıcı olur; fakat aynı zamanda kişiselleştirici ve sert de duyulabilir.
Çünkü bir kadının davranışını kolayca aşağılayıcı bir kalıba sokabilir. Özellikle hassas ortamlarda şaka niyetiyle söylense bile kişiyi kırma ve küçültme ihtimali yüksektir. Bu yüzden bugünün dilinde kullanılırken küçültücü çağrışımı özellikle hesaba katılmalıdır.