Anlamı
Müslümanlık için:
'Senin yanına fedai yazılacağım ve dini bir uğruna çalışacağım.' -R. H. Karay.
Detaylı Açıklama
Dini bir uğruna, sözlükte Müslümanlık için anlamıyla verilir. Kalıp bir amacı bildirir: bir eylem Müslümanlığa hizmet etmek için yapılır. Sözlük kalıptaki dini bir sözünü ayrıca açıklamaz; anlam bütün kalıba verilir. Uğruna sözü, bir şey için yapılan işi ve o iş için katlanılanı anlatır. Deyim bir yüklemle birlikte kullanılır: dini bir uğruna çalışmak, savaşmak, yola çıkmak, malını harcamak. Kalıbı kullanan kişi kendi amacını da anlatabilir, başkasının amacını da. Söz tarihî anlatılarda, romanlarda ya da dinî konuşmalarda geçebilir. Eylemi yapan bir asker, bir hoca, bir vakıf kurucusu ya da bir gönüllü olabilir. Kalıp bir niyeti bildirir; eylemin sonucunu söylemez. Sözlükteki tanıkta deyim bir gelecek planının içinde yer alır.
Örnek Cümleler
- Tarih kitabındaki genç akıncı, dini bir uğruna sınır boylarına gittiğini anlatan mektuplar yazmıştı.
- Yaşlı hoca, vakfın bütün gelirini dini bir uğruna harcayacağını vasiyetnamesine yazdırdı.
- Romanda Halil Efendi, dini bir uğruna malını mülkünü bırakıp uzak bir medresede ders vermeye başlar.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Konuşan kişi: Senin yanına fedai yazılacağım ve dini bir uğruna çalışacağım. Konuşan, karşısındakinin yanında fedai olacağını ve Müslümanlık için çalışacağını söyler. İki niyet aynı cümlede, ve bağlacıyla birleşir.
Hidayete ermek, Müslüman olmak, İslam dinini kabul etmek ya da gerçeği görüp aklı başına gelmektir. Bu deyim bir dönüşümü anlatır. Dini bir uğruna ise Müslümanlık için yapılan bir işin amacını bildirir.
Atasözü, bir şeyi elde etmek için aşırı istekli olan kimseye o uğurda katlanacağı fedakârlıkların güç gelmediğini söyler. İki söz de bir amaç için katlanılan fedakârlığa bakar. Dini bir uğruna yola çıkan biri için de atasözünün dediği gibi uzak yollar güç görünmeyebilir.