Deyim

Dışarı Atmak Ne Demek?

Anlamı

1) kovmak; 2) zararlı bir maddeyi terleme, idrar vb. yollarla vücuttan çıkarmak.

Detaylı Açıklama

Dışarı atmanın sözlükte iki anlamı bulunur. İlki kovmaktır: bir kişi bulunduğu yerden istenmeden çıkarılır. İkinci anlam vücutla ilgilidir: zararlı bir madde terleme, idrar ya da benzeri yollarla vücuttan çıkarılır. Birinci anlamda özne kovan kişidir; kovulan kişi belirtme ekiyle gösterilir, çıkarıldığı yer ayrılma ekiyle eklenebilir: onu salondan dışarı atmak. İkinci anlamda özne vücut, bir organ ya da kişinin kendisidir; atılan şey zararlı bir maddedir. Sözlük terleme ve idrarı yol olarak anar, vb. kısaltmasıyla başka yolları da açık bırakır. Kovma bir düğün salonunda, bir kahvehanede ya da bir toplantıda yaşanabilir. Vücutla ilgili anlam ise bir hekimin önerisinde, bir hastalık anlatısında ya da bir sağlık yazısında yer alabilir. Kovmanın sebebini sözlük söylemez.

Örnek Cümleler

  1. Masaları devirip kavga çıkaran iki genci kahveci kolundan tutup dışarı attı.
  2. Düğün salonuna davetsiz giren sarhoşu güvenlik görevlileri kapıdan dışarı attı.
  3. Hekim, böbreklerin zararlı maddeleri idrarla dışarı atabilmesi için hastaya günde iki litre su içmesini söyledi.

Diğer Deyimler ve Atasözleri

Sıkça Sorulan Sorular

Kapı dışarı etmek sözlükte kovmak, dışarı atmak diye açıklanır; yani dışarı atmanın birinci anlamıyla örtüşür. Vücutla ilgili ikinci anlam ise bu kalıpta yoktur. Kahveciyi ya da güvenlik görevlilerini anlatan cümlelerde iki kalıp birbirinin yerine geçebilir.

Kum dökmek, idrar yoluyla böbreklerde oluşan kum taneciklerini vücuttan atmaktır. Dışarı atmanın ikinci anlamı da zararlı bir maddeyi idrar gibi yollarla vücuttan çıkarmaktır. Kum dökmekte atılan şey ve yol bellidir: kum tanecikleri ve idrar.

Atasözü, bir yere izinsiz girmenin ya da bir işe izinsiz el atmanın kötü karşılandığını söyler. Dışarı atmak birinci anlamında kovmaktır; düğün salonuna davetsiz giren sarhoşun başına gelen de budur. Atasözü kovmanın bir sebebini gösterir, deyim kovma eyleminin kendisini adlandırır.