Anlamı
çevresindekilerle iletişim kurmadan ilgisiz ve donuk kalmak.
Detaylı Açıklama
Don yağının tortusu gibi kalmak, çevresindekilerle iletişim kurmadan ilgisiz ve donuk kalmaktır. Kalıp oturmak fiiliyle de kurulur: don yağının tortusu gibi oturmak. Tanımda üç öğe vardır: iletişim kurmamak, ilgisizlik ve donukluk. Kişi bir topluluğun içindedir ama onunla bağ kurmaz. Benzetmeyi sözlük ayrıca açıklamaz. Deyimin öznesi böyle duran kişidir; çevresindekiler bir aile, bir sınıf, bir iş ekibi ya da bir misafir topluluğu olabilir. Söz bir aile toplantısında, bir okul gezisinde ya da bir iş yemeğinde geçebilir. Kalıp bir yakınma ya da bir eleştiri olarak kurulabilir: köşede don yağının tortusu gibi oturma. İlgisizliğin sebebi sıkılmak, yabancılık ya da küskünlük olabilir; tanım bunu söylemez.
Örnek Cümleler
- Yeni okulunun ilk gezisinde arkadaşları şarkı söylerken Eda, otobüsün arka koltuğunda don yağının tortusu gibi kaldı.
- Bayram ziyaretinde kimseyle konuşmayan damat, salonun köşesinde don yağının tortusu gibi oturdu.
- Ekip yemeğinde telefonuyla oyalanan stajyer, sohbete hiç katılmadan don yağının tortusu gibi kaldı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Don yağı gibi, sözlükte konuşmayan, hareketsiz kimse için verilir. Don yağının tortusu gibi kalmak ise çevredekilerle iletişim kurmadan ilgisiz ve donuk kalmaktır; tanım hareketsizlikten çok ilgisizliğe bakar. İki söz aynı görüntüden yararlanır ve aynı kişi için birlikte kurulabilir.
Kılını kıpırdatmamak, bir olay karşısında ilgisiz kalmak, en küçük bir tepki göstermemektir. Bu kalıpta ilgisizlik belli bir olaya yöneliktir. Don yağının tortusu gibi kalan kişi ise çevresindeki insanlarla iletişim kurmaz.
Atasözü, ağırbaşlı olmayı ve böylece saygı görmeyi öğütler. Don yağının tortusu gibi oturan kişi de kıpırdamadan oturabilir, ama tanım onun ilgisiz ve donuk olduğunu söyler. Atasözündeki ağır oturuş bir saygınlık, deyimin anlattığı donukluk bir kopukluktur.