Anlamı
yakınlarımız, eksikliklerimizi çekinmeden söylerler.
Detaylı Açıklama
Dost sözü acıdır atasözü, yakınlarımızın eksikliklerimizi çekinmeden söylediğini anlatır. Tanımda üç öge vardır: söyleyen yakınımızdır, söylenen eksikliğimizdir, söyleyiş çekinmesizdir. Çekinmeden sözü, yakının bunu kırılma kaygısıyla saklamadığını gösterir. Atasözündeki acı sözcüğü bu sözün dinleyene hoş gelmediğini anlatır. Eksiklik bir davranış kusuru, bir yanlış karar, bir ihmal ya da bir huy olabilir. Söyleyen yakın bir arkadaş, bir kardeş, bir eş, bir komşu ya da bir eski öğretmen olabilir. Atasözü yakınından eleştiri işiten birine bir açıklama olarak söylenebilir. Eleştiriyi yapan kişi de kendi sözünü bu atasözüyle savunabilir. Tanım söylenenin doğru olup olmadığını ayrıca belirtmez; yakının çekinmeden konuştuğunu bildirir. Söz bir ad cümlesidir, yüklemi acıdır.
Örnek Cümleler
- Toplantıda sesini yükselttiğini akşam yüzüne söyleyen kardeşine Tuğba önce kırıldı, sonra hak verdi; dost sözü acıdır.
- Romanının ilk bölümünü sıkıcı bulduğunu açıkça belirten eski arkadaşını dinleyen Kerem, bölümü yeniden yazdı; dost sözü acıdır.
- Borçlarını erteleyip tatile çıkmasını eleştiren eşine Orhan bozuldu, ama ertesi gün bütçesini yeniden düzenledi; dost sözü acıdır.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Sözlük iki atasözüne de aynı açıklamayı verir: yakınlarımız eksikliklerimizi çekinmeden söyler. Anlamca fark yoktur. Biri yakının yaptığı işi fiille, öteki onun sözünü bir nitelemeyle anlatır: acı söyler, sözü acıdır.
Bu atasözü, dostun acı sözünün ya da sert davranışının insana ağır gelmediğini söyler. Dost sözü acıdır ise sözün acılığını kabul eder ve eksikliklerin çekinmeden söylendiğini anlatır. Biri acının ağır gelmediğini, öteki acının kaynağını gösterir.
Bu atasözü, dostun söylediği sözün acı da olsa insanın iyiliği için olduğunu söyler. Dost sözü acıdır atasözünde ise bir amaç anılmaz; yalnız yakının eksikliği çekinmeden söylediği bildirilir. İkinci atasözü bu çekinmesizliğe bir gerekçe ekler.