Anlamı
argo dalavere, hile ile birini kandırmak, aldatmaya çalışmak.
Detaylı Açıklama
Dümen yapmak, argo dilde dalavere kurmak, hile ile birini kandırmaya çalışmak anlamında kullanılan güçlü bir deyimdir. Bu söz daha doğrudan ve daha serttir; niyetin temiz olmadığı açıkça hissedilir. Bir konuda rol yapmak, işi gizlice bozmak, karşı tarafı aldatacak plan kurmak ya da kendi çıkarı için küçük oyunlar hazırlamak hep bu deyimin alanına girer. Gündelik konuşmada özellikle güven kaybı yaşanan ilişkilerde, ticarette ve arkadaş çevrelerinde sık duyulur. Bu yüzden söz yalnız kurnazlığı değil, ahlaki bir eleştiriyi de taşır. Kısacası dümen yapmak, dürüstlükten saparak oyun kurmayı, karşı tarafın saflığından yararlanmayı ve işi gizli hesapla yürütmeyi anlatan sert ve argo bir deyimdir. Böylece deyim, sıradan açıkgözlülükten öte doğrudan aldatma niyetini açığa vuran bir suçlama gibi duyulur.
Örnek Cümleler
- Onların bu işte dümen yapmak için baştan beri plan kurduğu sonradan anlaşıldı.
- Kimseyi kandırmadan işini yapabilecekken sürekli dümen yapmak istemesi güveni bitirdi.
- Toplantıda dürüst görünse de arkada dümen yapmak peşinde olduğu belliydi.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü yalnız kurnazlığı değil, doğrudan aldatma niyetini de içerir. Bu da sözü sert ve yargılayıcı yapar. Deyim bu yüzden açık bir suçlama gibi işitir.
Ticari ilişkilerde, ortaklıklarda, arkadaşlıkta güvenin sarsıldığı durumlarda ve küçük çıkar oyunlarında sık duyulur. Çünkü bu ortamlarda hile niyeti en çok görünür olur.
Kısa, keskin ve gündelik dilde kolay söylenir olması argo etkiyi artırır. Aynı zamanda ima ettiği aldatma niyeti çok nettir. Bu sertlik, söze sokak dili tadı verir.