Atasözü

Ekşi Yüzlünün Balı Acı Olur Ne Demek?

Anlamı

istemeden iyilik yapan kişi karşısındakini de hoşnut edemez.

Detaylı Açıklama

Ekşi yüzlünün balı acı olur atasözü, istemeden iyilik yapan kişinin karşısındakini de hoşnut edemeyeceğini söyler. Ekşi yüzlü, yüzünden hoşnutsuzluğu okunan kişidir; bal ise onun yaptığı iyiliği karşılar. Bal tatlıdır, ama ekşi bir yüzle sunulunca acı gelir: iyiliğin kendisi değil, yapılış biçimi sonucu belirler. Tanımdaki istemeden sözü, iyiliğin gönülsüz yapıldığını anlatır; de bağlacı ise hoşnutsuzluğun iyilik yapandan karşısındakine geçtiğini düşündürür. İyilik bir borç verme, bir yemek ikramı, bir yardım ya da bir hizmet olabilir. Atasözü yardım ederken söylenip duran bir akraba, isteksizce kapısını açan bir ev sahibi ya da surat asarak hizmet eden bir görevli için söylenebilir. Söz iyiliği gören tarafın ağzından da, dışarıdan bakan birinin ağzından da çıkabilir.

Örnek Cümleler

  1. Söylene söylene bize borç veren eniştemin parasını alırken hiç sevinemedik; ekşi yüzlünün balı acı olur.
  2. Misafirlerine kaşlarını çatarak çay dağıtan ev sahibinin ikramı kimseyi memnun etmedi; ekşi yüzlünün balı acı olur.
  3. Taşınmamıza istemeye istemeye yardım eden komşu her kutuda homurdandı; yardımından çok sözleri aklımızda kaldı, ekşi yüzlünün balı acı olur.

Diğer Atasözleri ve Deyimler

Sıkça Sorulan Sorular

Suratını ekşitmek, yüzüne memnun olmadığını belirten bir anlam vermektir. Atasözündeki ekşi yüzlü de böyle bir yüzle iyilik yapar. Deyim bir anlık yüz ifadesini, atasözü bu ifadeyle yapılan iyiliğin karşı tarafta bıraktığı etkiyi anlatır.

Bu atasözü, istenmeyerek yapılan işlerden kötü sonuçlar çıktığını söyler. İki söz de isteksizliğin bir bedeli olduğunu düşünür. Biri her türlü gönülsüz işin kötü sonucunu, öteki gönülsüz iyiliğin bıraktığı tatsızlığı anlatır.

Ağırdan almanın ikinci anlamı, bir işi gönülsüz, isteksiz yapmaktır. Ekşi yüzlü kişi de iyiliği böyle yapar. İlk anlam ise bir işi geciktirmektir ve atasözüyle doğrudan bir bağı yoktur; atasözü işin süresine değil, yapılış biçimine bakar.