Anlamı
başkalarının derdini kendine sorun yapıp da kendi rahatını ve düzenini bozma.
Detaylı Açıklama
El için yanma nâra, yak çubuğunu bak keyfine atasözü, başkalarının derdini kendi hayatını yakacak kadar yük edinmemeyi öğütler. Buradaki nâra yanmak, aşırı içlenmek ve kendini yormak anlamındadır; çubuğunu yakıp keyfine bakmak ise kendi düzenini korumayı simgeler. Atasözü, insanın dünyadaki her sıkıntıyı sırtlanamayacağını, başkasının derdi yüzünden kendi huzurunu tüketmemesi gerektiğini söyler. Bu, duyarsızlığı değil ölçüyü savunur. Sözün tavrı biraz sert görünse de amacı insanı katılaştırmak değil, kendini tüketen aşırı yüklenmeden korumaktır. Bu bakımdan merhameti değil, merhametin sınırını öğreten gerçekçi atasözlerinden biridir. Kısacası söz, başkalarının yükünü gereğinden fazla taşımaya kalkmanın insanı yıpratacağını, bu yüzden sınır koymanın da bir akıl işi olduğunu anlatır.
Örnek Cümleler
- Herkesin derdine koşup kendi düzenini bozunca büyükbabası, el için yanma nâra, yak çubuğunu bak keyfine dedi.
- Komşunun kavgasını günlerce dert edinmesi üzerine el için yanma nâra, yak çubuğunu bak keyfine diye öğüt verdiler.
- Başkası için üzül ama el için yanma nâra, yak çubuğunu bak keyfine sözünü de unutma.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Hayır, asıl savunduğu şey ölçüdür. İnsan başkasına üzülüp yardımcı olabilir ama bunu kendi huzurunu ve düzenini yıkacak seviyeye taşımamalıdır; uyarı buna açıkça yöneliktir burada zaten.
Kişinin kendi rahatına, düzenine ve hayatını sürdürecek iç dengesine dönmesini simgeler. Yani gereksiz yıpranmadan uzak durmayı öğütler ve dengeyi hatırlatır insana sürekli açıkça güçlü biçimde.
Başkalarının meselesini fazlasıyla içine atan, her sorunu kendi omzuna yükleyen ve bu yüzden kendi düzeni bozulan kişilere daha çok söylenir; söz onlara sınır koyar net biçimde.