Anlamı
'maddi olarak sahip olduğu her şey' anlamında kullanılan bir söz.
Detaylı Açıklama
Elinde avucunda nesi varsa sözü, kişinin sahip olduğu bütün maddi imkânları, birikimi ve elinde kalan son şeyleri anlatmak için kullanılır. Burada el ve avuç, somut sahipliği gösterir; insanın gerçekten elinde tuttuğu ne varsa hepsi kast edilir. Söz çoğu zaman fedakârlık, tükeniş, yatırım ya da son kozunu ortaya koyma bağlamlarında geçer. Bu yüzden sadece mal varlığını değil, insanın elindeki son dayanağı da düşündürür. Özellikle zor zamanda ortaya konan son kaynakları anlatırken cümleye güçlü bir ağırlık verir. Eldekinin tümünü kapsadığı için duygusal etkisi de büyüktür. Kısacası elinde avucunda nesi varsa, kişinin maddi olarak sahip olduğu her şeyi kapsayan güçlü bir toplu anlatımdır.
Örnek Cümleler
- Çocuğunu okutmak için elinde avucunda nesi varsa satıp yine de ses etmedi.
- Esnaf dükkânı ayakta tutsun diye elinde avucunda nesi varsa tezgâha yatırdı.
- Yangından sonra ailenin elinde avucunda nesi varsa birkaç valize sığdı ancak.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü el ve avuç imgesi, geride kalan son somut imkânı düşündürür. Böylece söz yalnız sayıyı değil, tükenmeye yaklaşmış olmayı da taşır birlikte derinden insana doğrudan.
Fedakârlık, yoksullaşma, çaresizlik, risk alma ve bazen de cömertlik duygusuyla birlikte kullanılır. Bağlama göre sözün tonu değişebilir belirgin biçimde ve yön değiştirebilir kolayca orada da.
Satmak, vermek, yatırmak, toplamak ve kaybetmek gibi eylemlerle sık yer alır. Çünkü insanın elindeki bütün kaynaklar bu fiillerle görünür olur açıkça dışarıya tamamen hep orada.