Anlamı
'çok yalvarırım' anlamında kullanılan bir söz.
Detaylı Açıklama
Elini ayağını öpeyim sözü, çok büyük bir rica ve yalvarma ifadesi olarak kullanılır. Burada gerçek bir öpme eyleminden çok, konuşanın çaresizliğini ve karşı taraftan gördüğü merhamet beklentisini abartılı biçimde dile getirmesi vardır. Söz çoğu zaman konuşma dilinde duyguyu yükseltmek için söylenir; bazen ciddi, bazen de yarı şakalı bir tonda duyulabilir. Böylece hem samimi yakarış hem de konuşma dilinin abartılı duygusallığı aynı cümlede birleşir. Kullanıldığı ortam, sözün gerçekten mi çaresizlik taşıdığını yoksa duyguyu büyütmek için mi seçildiğini belirler. Bu nedenle yalnız söylenen cümleye değil, ses tonuna, ilişkiye ve o andaki baskıya da bakmak gerekir. Böyle kullanıldığında söz, merhamet beklentisinin ne kadar yükseldiğini de açıkça gösterir. Kısacası elini ayağını öpeyim, insanın çok rica ettiğini ve karşısındakinden büyük bir iyilik beklediğini gösteren güçlü bir söz kalıbıdır.
Örnek Cümleler
- Bir saat daha izin ver, elini ayağını öpeyim diyerek annesini ikna etmeye çalıştı.
- Esnaf, borcu haftaya bırakması için alacaklıya elini ayağını öpeyim diye yalvardı.
- Şaka eder gibi görünse de elini ayağını öpeyim sözünde gerçek bir telaş vardı.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü aşırı rica ifadesi olduğu için bazen gerçek çaresizliği, bazen de duyguyu büyütmek için kullanılan abartılı konuşma tonunu taşır. Bağlam bunu açıkça belirler çoğunlukla burada.
Evet, ikisi de büyük yalvarışı anlatır. Ancak bu söz daha çok ağızdan çıkan bir rica kalıbıdır; öteki deyimde beden hareketi daha belirgindir açıkça her zaman.
Aile içi rica, borç erteleme, af isteme ve son dakika kurtarma taleplerinde sık duyulur. Çünkü böyle anlarda dil duyguyu büyütmeye daha yatkın olur zaten çoğu zaman.