Anlamı
armut kabuğu soyularak elma da aşırı gidilmeden sayıyla yenilmelidir.
Detaylı Açıklama
Elmayı say da ye, armudu soy da ye sözü, yiyeceklerin ve genel olarak hayatın her unsurunun kendi özelliğine göre değerlendirilmesi gerektiğini anlatan geleneksel bir öğüttür. Elma için ölçü, armut içinse hazırlama biçimi öne çıkarılır; fakat sözün asıl gücü buradan doğan genel hayata yayılmış ölçü bilgisidir. Bu nedenle yalnız sofra adabını değil, farklı olana farklı yöntem uygulama gereğini de düşündürür. Aynı zamanda ölçü ve usulün rastgele değil, nesnenin yapısına göre belirlenmesi gerektiğini de açıkça öğretir. Böylece doğru sonucun çoğu zaman uygun yöntemle ve yerinde ölçüyle alınacağı fikri pekişmiş olur. Kısacası elmayı say da ye, armudu soy da ye, hem ölçülü davranmayı hem de her şeyi tabiatına uygun ele almayı öğütleyen öğretici bir atasözüdür.
Örnek Cümleler
- Nenem elmayı say da ye, armudu soy da ye diyerek sofrada ölçüyü hep hatırlatırdı.
- Meyvede bile usul vardır; elmayı say da ye, armudu soy da ye sözü bunu anlatır.
- Çocuklara meyve verirken annesi elmayı say da ye, armudu soy da ye diye tembih etti.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü yiyecek örneği üzerinden daha geniş bir ilke kurar: her şey kendi özelliğine göre ele alınmalıdır. Bu yüzden küçük öğüt, genel bir hayat ölçüsüne dönüşür.
Birinde aşırılıktan kaçınmayı, ötekinde uygun yöntem kullanmayı vurgular. Böylece farklı olana aynı kalıbın uygulanmaması gerektiği sezdirilir açıkça burada net olarak da güçlüce bile iyice çok.
Elmayı soy da ye, armudu say da ye ve elmanın dibi göl, armudun dibi yol sözleriyle yakın düşünce taşır. Üçünde de uygunluk ve yerindelik fikri ağır basar.