Anlamı
daha önce iyi bir durumda olan kişi bu konumunu kaybettiğinde uygun olmayan, yersiz davranışlarda bulunur.
Detaylı Açıklama
"Eşkıyanın düşkünü, beyaz giyer kış günü" atasözü, daha önce güçlü, zengin ya da itibarlı durumda olan kişinin bu konumu kaybettikten sonra yersiz, ölçüsüz ve duruma uymayan davranışlar sergileyebileceğini anlatır. Beyaz giysinin kış gününde uygunsuz düşmesi, kişinin gerçekliğe uygun davranmamasını simgeler. Atasözü bu yüzden düşkünlük hâlinin insanı ölçüsüz gösterişe ya da yerini bilmemeye sürükleyebileceğini söyler. Kısacası bu söz, eski gücünü kaybeden kişilerin bazen yeni durumlarına uygun düşmeyen tavırlar alabildiğini anlatan yerinde bir gözlemdir.
Örnek Cümleler
- Eski zenginliğini kaybettikten sonra hâlâ gösterişe kaçınca büyükler, eşkıyanın düşkünü, beyaz giyer kış günü, atasözünü andı.
- Mahalleli, onun hâlini eşkıyanın düşkünü, beyaz giyer kış günü sözüne benzetiyordu.
- Gücü kalmadığı hâlde eski şatafatı sürdürmek istemesi tam eşkıyanın düşkünü, beyaz giyer kış günü sözünün karşılığıydı.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Kişinin yeni durumuyla bağdaşmayan gösteriş, tavır ve davranışlarını eleştirir. Eski güce göre yaşamak, yeni gerçeğe uymayan bir görünüş doğurur.
Çünkü beyazın kış gününde uygunsuzluğu, yerli yersiz davranışı görünür kılan somut bir imgedir. Söz, ölçüsüzlüğü bu karşıtlıkla anlatır.
Eski konumunu kaybettiği hâlde hâlâ ona göre davranan, yeni şartlarına uygun yaşamayan kişiler için söylenir.