Anlamı
herkesi küçümseyip kendini farklı görmek.
Detaylı Açıklama
Fil dişi kuleden bakmak, herkesi küçümseyip kendini farklı, üstün ve ayrı bir yerde görmek anlamında kullanılan sert bir deyimdir. Fil dişi kule imgesi, hayatın içinden çekilmiş, güvenli ve yüksek bir yere kapanmış seçkinci bakışı çağrıştırır. Bu yüzden deyim, özellikle halktan kopuk aydın tavrı, tepeden bakma alışkanlığı ve soyut seçkincilik eleştirilerinde sık kullanılır. Deyimin gücü, yalnız üstünlük duygusunu değil, aynı zamanda mesafe koyan soğukluğu da anlatmasındadır. İnsan sorunlara içerden değil yukarıdan ve dokunmadan bakıyorsa bu söz devreye girer. Hayattan kopuk kibirli bakışı etkili biçimde görünür kılan yerleşik bir deyimdir. Eleştirel gücü de bu soğuk uzaklıktan doğar. Söz, insanla temas eksikliğini de sezdirir.
Örnek Cümleler
- Yoksulluğu yaşamadan fil dişi kuleden bakarak hüküm vermesi tepki çekti.
- Sokağın sesini duymadan fil dişi kuleden bakmak kolay, çözüm üretmek zordu.
- Eleştirmen, gençleri anlamak yerine fil dişi kuleden bakmayı seçti.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü kişi kendini aşağıdaki insanlardan ayrı ve daha yüksek bir yere koyar. Böylece bakışın içinde yalnız mesafe değil, açık bir üstünlük duygusu da belirir. Küçümseme hissi tam burada yoğunlaşır.
Hayattan kopuk aydınlar, yönetici tavrı taşıyanlar ve günlük sıkıntılara temas etmeden konuşan kişiler için çok kullanılır. Ortak yön, yukarıdan ve uzaktan değerlendirme yapmalarıdır. Deyim tam da bu mesafeyi hedef alır.
Fil dişi kuleden bakmak o yüksek yerden kurulan bakışı anlatır. Fil dişi kuleye çekilmek ise kişinin önce oraya kapanmasını, yani dünyadan uzaklaşma hareketini öne çıkarır.