Anlamı
kişi, her zaman gördüğü, (yemeye) alıştığı güzel şeyleri arzular.
Detaylı Açıklama
Göz gördüğünü ister atasözü, insanın alıştığı, hoşuna giden ya da önünde bulunan güzel şeylere karşı doğal olarak arzu duymasını anlatır. Burada görmek yalnız bakmak değildir; aynı zamanda tanımak, fark etmek ve imrenilecek şeye maruz kalmak anlamı taşır. İnsan çoğu zaman hiç bilmediği şeye değil, gözünün önünde olan ve cazip görünen şeye yönelir. Bu nedenle atasözü hem yeme içme hem eşya hem de genel istekler alanında kullanılabilir. Kısacası bu söz, arzu ile görme arasındaki bağı yalın biçimde açıklayan, insan tabiatına dair güçlü ve yaygın bir gözlemdir. Alışkanlığın isteği beslediğini de sezdirir. İnsan isteklerinin çoğu zaman doğrudan temas ve görsel çekimle büyüdüğünü de açıkça hatırlatır.
Örnek Cümleler
- Çocuk pastayı görünce göz gördüğünü ister, dedi dedesi gülerek hemen.
- Vitrindeki saatleri görünce göz gördüğünü ister diye uzun uzun güldüler.
- İnsan bazen komşudaki rahatı görünce göz gördüğünü ister, gerçekten dediler.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü insan çoğu zaman önünde duran ve cazip gelen şeye karşı istek geliştirir. Görme, arzuyu uyandıran ilk temas olur; atasözü bu doğal psikolojik bağı sade biçimde dile getirir.
Hayır, yiyecek için çok uygun olsa da eşya, rahatlık, imkân ve başka cazip görünen şeyler için de söylenebilir. Ortak nokta, görülen şeyin arzuyu harekete geçirmesidir.
Anlamları oldukça yakındır ve ikisi de görmenin isteği doğurduğunu söyler. Göz görür gönül ister ifadesi duygusal yönü biraz daha belirgin hissettirir; bu söz ise daha genel gözlem gibidir.