Anlamı
şeytanca ve çapkınca bakmak.
Detaylı Açıklama
Gözleri fıldır fıldır etmek, bir kimsenin bakışlarının yerinde durmaması, hareketli ve oyunbaz biçimde dolaşması, çoğu zaman da çapkın ya da kurnaz bir ilgi taşıması anlamında kullanılan renkli bir deyimdir. Fıldır fıldır sözü, gözlerin hızlı ve canlı hareketini ses değeriyle de hissettirir. Bu nedenle deyim, yalnız bakmayı değil, bakışların taşıdığı niyeti de anlatır. Kimi zaman çapkınlık, kimi zaman açıkgözlülük, kimi zaman da küçük bir muziplik bu ifadede birlikte bulunur. Gözleri fıldır fıldır etmek, kişinin niyetini söze dökmeden yalnız bakışlardan sezdiren güçlü bir anlatım kurar. Özellikle karakter tasvirlerinde, hareketli ve güven vermeyen ya da fazla oyunbaz tipleri anlatırken çok yerinde düşer. Türkçenin ses ve görüntü etkisini birlikte kullanan canlı deyimlerinden biridir.
Örnek Cümleler
- Masaya oturur oturmaz gözleri fıldır fıldır etmeye başladı adam hemen.
- Genç kız gelince onun gözleri fıldır fıldır etti birden yine.
- Pazarlık boyunca tüccarın gözleri fıldır fıldır etmekten geri durmadı hiç.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Bu deyim çapkınlık, kurnazlık, açıkgözlülük ya da aşırı oyunbazlık düşündürebilir. Ortak yön, bakışların duru ve sakin değil, niyet taşıyan hareketli bir yapı göstermesidir açıkça burada.
Çünkü deyimde göz hareketiyle birlikte karakter yorumu da vardır. Bakışların çevikliği, kişinin içindeki çapkın ya da şeytanca niyeti de açıkça sezdiren bir ayrıntı hâline gelir.
Mizahi anlatımlarda, karakter betimlemelerinde, pazarlık sahnelerinde ve çapkınlık sezdiren konuşmalarda daha doğal duyulur. Söz, hareketli bakışların yarattığı canlı etkiyi iyice ve açıkça daha da belirginleştirir.