Anlamı
şaşkınlıkla, hayretle bakmak.
Detaylı Açıklama
Gözlerini fal taşı gibi açmak deyimi, bir insanın gördüğü ya da duyduğu şey karşısında olağanüstü ölçüde şaşırdığını anlatır. Buradaki benzetme, gözlerin normal hâlinden çok daha iri ve belirgin görünmesine dayanır. Deyim yalnız şaşkınlığı değil, bazen korku, merak ve bir anda olup biteni anlamaya çalışma hâlini de içerir. Çocukların beklenmedik bir habere verdiği tepkiyi, bir yetişkinin inanılması güç bir olay karşısındaki hayretini ya da sahnedeki abartılı ifadeyi anlatmak için oldukça uygundur. Anlatım gücü yüksektir; çünkü yalnız duyguyu değil, o duygunun yüzde nasıl görüldüğünü de sezdirir. Kısacası gözlerini fal taşı gibi açmak, şaşkınlığın bedene ve özellikle yüze vurmuş en görünür hâllerinden birini anlatan canlı bir deyimdir.
Örnek Cümleler
- Kasadan çıkan parayı görünce gözlerini fal taşı gibi açtı orada.
- Çocuk, sihirbaz tavşanı çıkarınca gözlerini fal taşı gibi açıp kaldı.
- Beklenmedik haberi duyunca o da gözlerini fal taşı gibi açtı gerçekten.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Beklenmedik haberler, inanılması güç olaylar, korkutucu sahneler ve büyük hayret yaratan anlarda kullanılır. Ortak yön, gözlerde beliren ani, görünür, güçlü ve sarsıcı şaşkınlık ifadesidir tam olarak.
Fal taşı benzetmesi gözlerin yuvarlak, iri ve dikkat çekici biçimde açıldığını düşündürür. Böylece şaşkınlık yalnız sözle değil, görüntü üzerinden de daha etkili ve canlı anlatılmış olur.
Yakındırlar ama aynı değildir. Gözlerine inanamamak zihinsel hayreti öne çıkarırken, gözlerini fal taşı gibi açmak bu hayretin yüzde nasıl belirdiğini daha somut ve görünür biçimde gösterir.