Anlamı
çok sert, çiğnenmesi güç, koparılamaz: Kösele gibi et.
Detaylı Açıklama
Kösele gibi deyimi, bir nesnenin ya da yiyeceğin son derece sert, çiğnenmesi ya da koparılması çok güç olduğunu anlatmak için kullanılır. Kösele, ayakkabı tabanı yapımında kullanılan kalın ve sert bir deri türüdür; çok dayanıklı ama son derece serttir. Bu malzemenin özelliklerinden türeyen deyim, özellikle etin ya da başka yiyeceklerin pişirilip yumuşamaması durumunda sıkça kullanılır. Nesne bağlamında ise kırılması ya da kesilmesi güç materyaller için benzetme olarak işlev görür. Kalınlık, sertlik ve dayanıklılık bu deyimin temel çağrışımlarıdır. Kösele imgesi, Türk halk dilinde sertlik ve dayanıklılık için vazgeçilmez bir benzetme hâline gelmiştir. Bu deyim, söz konusu nesnenin ya da maddenin niteliğini tek bir imgede son derece yoğun ve etkili biçimde anlatır.
Örnek Cümleler
- Saatlerce pişirmesine rağmen et kösele gibi kalmıştı, çatal batmıyordu.
- O eski çanta kösele gibi sertti, içindeki eşyaları çıkarmak dahi zor oluyordu.
- Yıllarca dışarıda kalan o deri kösele gibi sertleşmişti, artık kullanılabilir değildi.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Kösele, özellikle işlenmiş ve sertleştirilmiş kalın deri olup ayakkabı, çanta gibi dayanıklılık gerektiren ürünlerde kullanılır. Aşırı sertliği nedeniyle sert nesneler ya da pişmemiş yiyecekler için çarpıcı bir benzetme hâline gelmiştir.
Ağırlıklı olarak pişirme bağlamında, özellikle çok sert kalan etler için kullanılır. Bunun yanı sıra herhangi bir nesnenin aşırı sertliğini ya da dayanıklılığını anlatmak için de başvurulan bir deyimdir.
Evet, kösele gibi deyimi zaman zaman kişiliği anlatmak için de kullanılabilir. Katı, esnek olmayan ya da tutumunda hiç yumuşamayan biri için mecazi olarak 'kösele gibi sert' denilebilir.