Anlamı
kişi, kendi işi için zaten harcayacağı çabadan dolayı başkasından karşılık beklemez.
Detaylı Açıklama
Kuş kanadına kira istemez atasözü, kişinin kendi işi için harcayacağı emekten ya da başka bir amaca da hizmet eden bir kaynağı kullanmasından dolayı başkasından ücret ya da karşılık beklemediğini anlatır. Eğer bir şey zaten kendi çıkarı için yapılıyorsa ya da kullanılıyorsa bunun yükü başkalarına yüklenmez. Kuşun kanatlarını kendisi için kullandığı ve bu yüzden kimseye kira ödemediği benzetmesinden hareket eden bu atasözü, öz çıkara dayalı eylemlerin bağımsızlığını ve doğallığını vurgular. Paylaşılan çaba ve ortak çıkar üzerine kurulu ilişkilerin doğasını anlatan bu atasözü, karşılıklı yarar ilkesini güçlü biçimde dile getirir. İşbirliği kültürünü yansıtan bu atasözü toplumsal dayanışmanın da bir ifadesidir. Ortak yarar üzerine kurulan bu ilke toplumsal uyumun da temelidir.
Örnek Cümleler
- Kendi taşımasını yapıyor diye benden ücret istemedi; kuş kanadına kira istemez.
- O, ayrıca bir şey talep etmedi; kuş kanadına kira istemez, zaten kendi işine de yarıyordu.
- Kuş kanadına kira istemez; madem kendisi de bu yolda gidecekti, beni götürmesinden bir bedel beklemedi.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Kişinin başkasına bir konuda yardım ettiğinde ya da kaynak sağladığında, bu faaliyetin aynı zamanda kendi çıkarına da hizmet ettiği durumlarda ek bir karşılık beklememesini anlatır. Yani hem kendisi için hem de başkası için olan bir şeyden ek ücret ya da bedel talep edilmez.
Kuş kanatlarını uçmak için, yani kendi amacı için kullanır; bu nedenle kimseye kira ödemez ya da kimse onu kullandığı için bir bedel talep etmez. Aynı şekilde kendi işi için kullandığı bir şeyi başkasına da sağlayan kişi ek bedel istemez. İmge özgürlüğü ve öz yeterliliği simgeler.
Birisini kendi gideceği yere arabasıyla götürüp ücret istememek, zaten yapacağı bir işi başkasına da yapıp bedel talep etmemek gibi durumlarda bu atasözü kullanılır. İşbirliği, karşılıklı yarar ve öz çıkara dayalı eylemler bu atasözünün uygulandığı başlıca durumlardır.