Anlamı
susmak:
'Sanki görüşmemiz münasebetsiz bir safhaya girmişti de ister istemez lakırtıyı kesmiştik.' -İ. H. Baltacıoğlu.
Detaylı Açıklama
Lakırtıyı kesmek, susmak, konuşmayı bırakmak, sohbeti veya tartışmayı sona erdirmek anlamına gelir. Deyim, konuşma eyleminin bitirilmesini, sessizliğe geçilmesini ifade eder. Kesmek fiili burada akışta olan bir şeyi durdurmak imgesini taşır; konuşma akışı kesilir ve sessizlik başlar. Bu eylem kişinin kendi iradesiyle gerçekleşebileceği gibi ortamın gerektirdiği bir zorunluluktan da kaynaklanabilir. Bazen tartışma tehlikeli bir noktaya geldiğinde, bazen de konuşulacak bir şey kalmadığında lakırtı kesilir. Deyim, konuşmanın bitirilmesindeki kararlılığı da vurgular; kesmek ani ve kesin bir eylemi çağrıştırır. Türk edebiyatında ve eski metinlerde sıkça karşılaşılan bu ifade, konuşmadan suskunluğa geçiş anını betimleyen güçlü bir imgedir. Günlük dilde daha çok yaşlı kuşakta ve edebi dilde kullanılır.
Lakırtıyı Kesmek Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Görüşmemiz artık münasebetsiz bir safhaya girmişti ve ister istemez ikimiz de lakırtıyı kestik.
- Tartışma tehlikeli biçimde kızışınca tecrübeli amcam akıllıca davranıp hemen lakırtıyı kesti.
- Gece oldukça geç olunca artık lakırtıyı kesip herkes birer birer yataklarına çekildi.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Susmak daha genel bir ifade olup herhangi bir anda sessiz kalmayı anlatır. Lakırtıyı kesmek ise devam eden bir konuşmayı bilinçli olarak sonlandırmayı, sözü bitirmeyi ifade eder. Kesmekte kararlılık ve bilinçli bir karar vardır, susmakta ise sadece sessizlik hâli söz konusudur.
Tartışma tehlikeli bir noktaya geldiğinde, konuşulacak bir şey kalmadığında, ortamın gerginleştiğini hissettiğinde veya gece geç saatlerde sohbetin bitmesi gerektiğinde kullanılır. Ayrıca kızgınlıkla birden susmak da lakırtıyı kesmek olarak nitelendirilebilir.
Günlük konuşmada azalmış olsa da edebi metinlerde ve kırsal kesimde yaşamaya devam eder. Genç kuşaklar aynı anlamı vermek için 'konuyu kapatmak' veya 'susmak' gibi güncel ifadeleri tercih eder. Edebiyat okurları ise bu deyimi hâlâ tanır ve anlar.