Anlamı
tadı güzel olan şeyler için kullanılan bir söz.
Detaylı Açıklama
Lokman hekimin ye dediği deyimi, tadı ve lezzeti tartışılmayacak kadar güzel olan yiyecekleri tanımlamak için kullanılır. Lokman Hekim, İslam geleneğinde tıp ve şifa bilgisiyle anılan efsanevi bir figürdür; hangi bitkinin, hangi yemeğin faydalı olduğunu bildiğine inanılır. Bu yüzden onun 'ye' dediği bir şeyin hem lezzetli hem de sağlıklı olduğu ima edilir. Deyim, özellikle sofrada bir yemeğin çok beğenildiği anlarda, övgü niteliğinde söylenir. Ev yemeklerinden sokak lezzetlerine kadar geniş bir yelpazede kullanılabilir. Birisi bir tabağı bitirip 'Lokman hekimin ye dediği' dediğinde hem aşçıya iltifat etmiş hem de yemeğin kusursuzluğunu tescillemiş olur. Söz, samimi ortamlarda sıcak bir takdir ifadesi olarak yaşamaya devam eder.
Lokman Hekimin Ye Dediği Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Annemin sarma böreğini tattığında 'Bu Lokman hekimin ye dediği' deyip ikinci dilimi aldı.
- Kasaptaki kuzu pirzolayı ızgarada pişirdik, tam Lokman hekimin ye dediği oldu.
- Arkadaşım taze incir reçelini kaşıklayıp 'Lokman hekimin ye dediği' diye gözlerini yumdu.
Kökeni ve Hikayesi
Kur'an-ı Kerim'de Lokman suresi ile adı geçen Lokman, İslam geleneğinde tıp ve hikmet sembolüdür. Halk arasında onun her bitkinin şifasını bildiği, neyin yenip neyin yenmemesi gerektiğini söylediği anlatılır. Bu inanış zamanla 'Lokman hekimin ye dediği' kalıbıyla günlük dile yerleşmiştir.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Ağırlıklı olarak yiyecek ve içecekler için kullanılsa da bazen hava, ortam gibi insana iyi gelen deneyimler için de mecazen söylenebilir. Ancak asıl ve yaygın kullanımı sofradaki lezzetli yiyecekleri övmek içindir.
Lokman Hekim, Kur'an'da adı geçen ve İslam kültüründe hikmet sahibi bir şifacı olarak bilinen figürdür. Bitkilerin faydalarını bildiğine, her derde çare bulduğuna inanılır. Bu nedenle onun tavsiye ettiği şeyin tartışmasız iyi olacağı düşüncesi deyime yansımıştır.
Resmi yazışmalarda ve akademik metinlerde tercih edilmez çünkü halk ağzına özgü samimi bir ifadedir. Ancak gastronomi yazılarında, köşe yazılarında ve sohbet havasındaki metinlerde rahatlıkla kullanılır ve okuyucuya sıcak bir ton katar.