Anlamı
sözü hiç kimseyi hedef almadan söylemek.
Detaylı Açıklama
Ortaya konuşmak, kalabalık bir ortamda doğrudan bir kişiyi muhatap almadan, sözü herkese hitap edercesine söylemektir. Anne sofra başında oğluna doğrudan kızmaz, sofranın ortasına dönerek bu davranış ailede hoş karşılanmaz der; mesaj alıcısı belli ama söz kimsenin yüzüne fırlatılmamıştır. Müdür toplantıda gec gelen çalışan için isim anmadan dakiklik konuşması yapar; öğretmen sınıfta yaramaz öğrenciye doğrudan değil bütün sınıfa ders saygısı üzerine konuşur. Bu kalıbın inceliği muhatabın incinmeden mesajı almasındadır. Yine de bazen pasif agresif iletişim biçimine kayar; sürekli ortaya konuşan kişi açık iletişimden kaçınıyor olabilir. Sözün nezaketli yanı bağlama göre işler ya da iletişim engeline döner; kullanıcısının dengesine bağlıdır kalıbın değeri.
Ortaya Konuşmak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Kimseyi yüzüne karşı azarlamak istemediği için ortaya konuştu, masadaki herkes mesajın kime gittiğini bilse de söz açıkça hedef göstermemişti hiç.
- Müdür toplantıda dakiklik konusunda ortaya konuştu, geç gelen çalışan kendine pay çıkardı ama yine de doğrudan üzerine alınmadan kaldı sandalyede.
- Öğretmen sınıfta ders saygısı üzerine ortaya konuştu, geçen ders yaramazlık yapan çocuk bu konuşmayı kendine yöneltilen bir uyarı olarak kabul etti.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
İki kalıp çok yakın anlamlı olsa da ufak bir nüans vardır. Ortadan söylemek tek bir cümleyle sahneye laf bırakmaktır; ortaya konuşmak ise daha uzun bir genelleme yapmak, konuyu bütün ortama hitap edercesine işlemektir. Birinde kısa bir cümle, diğerinde bir sohbet vardır. Bu küçük fark söyleyenin niyetine göre kalıp seçimini belirler.
Evet, sınırı aşıldığında pasif agresif iletişime kayar. Açık konuşmak yerine sürekli ortaya konuşan kişi mesajını gizler, muhatabı suçlu hissettirir ama doğrudan söylemekten kaçınır. Bu durumda iletişim sağlıksız bir döngüye girer. Sağlıklı ilişkilerde önemli konuların ortaya konuşulması yerine doğrudan açık biçimde konuşulması daha yapıcı olur.
Aile sofraları, sınıf konuşmaları, iş yeri toplantıları, mahalle kahvesi sohbetleri bu kalıbın doğal yerleridir. Türk nezaket kültüründe doğrudan birine yüklenmek yerine bütün ortama hitap etmek tercih edilir; bu yumuşatma sahneye saygı katar ama doğrudan söylenmesi gereken konuların erteleme bahanesi olmamasına da dikkat gerekir.