Anlamı
hastalanıp yatağa yatmak.
Detaylı Açıklama
Sergin vermek deyimi, halk dilinde bir kimsenin hastalanıp yatağa düşmesi, güçten kesilip ayakta duramayacak hâle gelmesi anlamında kullanılır. Sergin sözcüğü, halk dilinde halsizlik, dermansızlık anlamıyla bilinir. Beklenmedik bir hastalıkla günlerce yataktan kalkamayan bir aile büyüğü ya da ağır bir yorgunluğun ardından yatağa düşen biri, sergin verir. Söz hüzünlü ve kaygılı bir hava taşır; bedenin iyice zayıflayıp çöktüğü bir durumu anlatır. İçinde, hastanın hâline duyulan bir acıma ve yakınlarının kaygısı vardır. Daha çok geleneksel konuşmada karşımıza çıkan bu söz, ev yatağında geçirilen bir halsizlik dönemini dile getirir. Bugün gündelik dilde pek duyulmayan, sıcak bir halk dili kalıbıdır. Bir insanın hastalıkla güçten düşüp yatağa mahkûm kalışını dokunaklı biçimde anlatır.
Sergin Vermek Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Beklenmedik bir hastalıkla yatağa düşen aile büyüğü, günlerce sergin verip zor kalktı.
- Ağır bir yorgunluğun ardından sergin veren adam, günlerce yataktan çıkamadı.
- Uzun tedavi boyunca sergin veren hasta, yakınlarının desteğiyle yavaş yavaş toparlandı.
Kökeni ve Hikayesi
Söz, eski Türkçe sergin (halsizlik, bitkinlik) kelimesinden gelmektedir.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Sergin, halk dilinde halsizlik, dermansızlık anlamıyla bilinen bir sözcüktür. Bugün gündelik dilde pek yaygın değildir; daha çok geleneksel konuşmada karşımıza çıkar. Hastalık yüzünden ayakta duramaz hâle gelmeyi yansıtır.
Söz, bir kimsenin hastalıkla ya da aşırı yorgunlukla güçten düşüp yatağa mahkûm kaldığı durumları anlatır. Beklenmedik bir rahatsızlık, uzun bir tedavi süreci ya da üst üste gelen sıkıntıların yol açtığı bir çöküş buna örnektir. Ortak olan, bedenin iyice zayıflayıp ayakta duramaz hâle gelmesidir.
Sedyelik olmak sözü sedye imgesinden gelir; daha çok aşırı bir bitkinliği, ayakta duramama hâlini anlatır. Sergin vermek ise daha çok hastalıkla yatağa düşmeyi ifade eden, geleneksel bir halk dili kalıbıdır. İki kalıp yakın anlamlı olsa da farklı çağrışımlar taşır.