Anlamı
bir şey veya yer sular altında kalmak, her yanı suyla dolmak.
Detaylı Açıklama
Bir yerin ya da bir şeyin sular altında kalması, her yanının suyla dolması su basmak sözüyle anlatılır. Sel, taşkın ya da sızıntı sonucu bir alanın suyla kaplanmasını betimler: gece boyu süren sağanakta bodrumun dolması, taşan dereden tarlaların kaplanması ya da patlayan bir borunun evi sular içinde bırakması bu sözle dile getirilir. Anlatımı somut ve çoğunlukla afet çağrışımlıdır; suyun denetimden çıkıp bir yeri kaplamasının yarattığı zararı ve çaresizliği öne çıkarır. Su almaktan farkı ölçeğindedir: su almak bir araç ya da yapının içine sızıntıyı, su basmak ise bir yerin tümüyle suyla dolmasını anlatır. Özellikle yağışlı dönemlerde sel haberleriyle birlikte sıkça duyulur; maddi kayıp ve felaket bağlamında kullanılır.
Su Basmak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Gece boyu süren sağanak yüzünden bodrum katını su bastı, eşyaların çoğu kullanılmaz hâle geldi.
- Dere taşınca alçaktaki tarlaları su bastı, çiftçiler ürünlerini kurtarmaya çalıştı.
- Mutfaktaki boru patlayınca evi su bastı, halıları toplamaya ancak yetiştik.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Ölçek farkıdır. Su basmak, bir yerin tümüyle suyla dolup sular altında kalmasını anlatır; büyük ve kaplayıcıdır. Su almak ise bir araç ya da yapının içine su sızmasıdır, daha sınırlı bir durumdur. Biri baskını, diğeri sızıntıyı betimler.
Bir yer sel, taşkın ya da sızıntı sonucu suyla kaplandığında. Şiddetli yağmurda bodrumun, taşan dereden tarlaların ya da patlayan borudan evin su altında kalması buna örnektir. Suyun bir alanı basıp zarar verdiği anlarda kullanılır.
Afet ve maddi kayıp çağrışımını. Suyun denetimden çıkıp bir yeri kaplamasının yarattığı zararı ve çaresizliği betimler. Özellikle yağışlı dönemlerde sel haberleriyle birlikte anılır; olumsuz, felaket çağrıştıran bir tonu vardır.