Anlamı
yoksul kimse geçici olarak bile iyi bir duruma gelse herkese yüksekten bakar, kimseye selam bile vermez olur.
Detaylı Açıklama
Yoksul âlâ ata binse selam almaz sözü, yoksul kimsenin geçici olarak bile iyi bir duruma gelince çevresine yüksekten bakabileceğini anlatır. Âlâ burada seçkin, cinsi iyi demektir; söz bu sözcükle bineğin değerini iyice yükseltir. Atasözü sonradan gelen varlığın kişiyi şaşırtabileceğini bildirir. Uzun süre yoklukta kalanın eline bir imkân geçince bunu ölçüsüz biçimde göstermesi anlatılır. Söz yoksulluğu değil, ölçüyü kaçırmayı eleştirir; asıl uyarılan davranış kibirdir. Atasözünün aynı anlamdaki yoksul ata binse selam almaz biçimi de yaygındır; âlâ sözcüğü yalnızca pekiştirme sağlar. Kalıp yeni kazanılmış imkânlarla değişen kimseler için söylenir. Halk dilinde alçakgönüllülüğü öğütleyen bir kalıptır. Deyiş, imkân bulunca ölçüyü kaçırmamak gerektiğini anlatır.
Yoksul Âlâ Ata Binse Selam Almaz Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Terfi ettikten sonra kimseyi tanımayınca yoksul âlâ ata binse selam almaz dediler.
- Yoksul âlâ ata binse selam almaz sözü kibri eleştiren bir kalıptır.
- Eline imkân geçince değişiverdi; yoksul âlâ ata binse selam almaz derler.
Diğer Atasözleri ve Deyimler
Sıkça Sorulan Sorular
Yoksul kimsenin geçici olarak bile iyi bir duruma gelince çevresine yüksekten bakabileceğini anlatır. Uzun süre yoklukta kalanın eline imkân geçince bunu ölçüsüzce göstermesi eleştirilmiş olur.
Âlâ burada seçkin, cinsi iyi anlamına gelir. Söz bu sözcükle bineğin değerini iyice yükseltir ve eldeki imkânın ne kadar büyüdüğünü dinleyene çok daha açık biçimde gösterir.
Yoksulluğu değil, ölçüyü kaçırmayı eleştirir; asıl uyarılan davranış kibirdir. Söz yeni kazanılmış imkânlarla değişen kimseler için söylenir ve alçakgönüllü kalmayı öğütlemiş olur. Uyarı, imkânın kendisine değil tavra yöneliktir.