Anlamı
dayanamamak, bir isteğe hayır diyememek, kıramamak:
'Aman sayın bayan beni çağırmayınız. Güzel yüzüne duramam, içeri girerim. Girince de...' -M. Ş. Esendal.
Detaylı Açıklama
Yüzüne duramamak, bir kimsenin isteğine dayanamamak, ona hayır diyememek, hatırını kıramamak demektir. Memduh Şevket Esendal'ın güzel yüzüne duramayıp içeri gireceğini söyleyen cümlesi bu kullanımı gösterir. Kalıptaki duramamak, karşı çıkamamak, direnememek anlamına gelir; kişi karşısındakinin ricasını geri çeviremez. Kalıp yüze duramamak biçimiyle de söylenir; ikisi arasında anlam farkı bulunmaz. Yüzüne durulamayan kimse çoğunlukla çok sevilen, sayılan ya da güzel biridir; onun karşısında kişinin direnci kırılır. Bu yönüyle söz bir gönül bağını anlatır. Kalıbın ince yanı, bu boyun eğişin çoğunlukla sevgiden doğmasıdır; kişi kıramadığı için değil, kırmak istemediği için razı olur. Sözde bir yumuşaklık ve bir gönül bağı bir arada bulunur. Kalıp aile ve yakın çevre ilişkilerinde sıkça geçer. Söz, birinin hatırını kıramamayı anlatır.
Yüzüne Duramamak Cümle İçinde Nasıl Kullanılır?
- Küçük torununun ricasına yüzüne duramayıp istediği her şeyi hemen alıverdi.
- O kadar içtenlikle rica etti ki yüzüne duramayıp davete gitmeyi kabul ettim.
- Yakınlarının isteğine yüzüne duramamak onun eskiden beri bilinen bir huyuydu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Bir kimsenin isteğine dayanamamak, ona hayır diyememek, hatırını kıramamak demektir. Kalıptaki duramamak sözü burada karşı çıkamamak, direnememek anlamına gelir; kişi karşısındakinin ricasını geri çeviremez duruma gelmiştir.
Yüzüne durulamayan kimse çoğunlukla çok sevilen, sayılan ya da güzel biridir; onun karşısında kişinin direnci kırılır. Yüze duramamak biçimiyle de söylenir ve iki söyleyiş arasında fark yoktur.
Bu boyun eğişin çoğunlukla sevgiden doğmasıdır; kişi kıramadığı için değil, kırmak istemediği için razı olur. Sözde bu yüzden bir yumuşaklık ve bir gönül bağı bir arada bulunmaktadır.