Anlamı
üzerine titremek, kollayıp gözetmek.
Detaylı Açıklama
Gözünden kıskanmak deyimi, birini ya da bir şeyi aşırı derecede sahiplenip ona zarar gelmesinden çekinerek üzerine titremek anlamına gelir. Buradaki kıskançlık dar anlamda çekememe değildir; daha çok koruyucu, sakınan ve esirgeyen bir bağlılık anlatılır. İnsan sevdiğini başkasının bakışından bile korumak istermiş gibi davranır. Bu yüzden söz, anne babanın çocuğuna, eşlerin birbirine, birinin çok sevdiği eşyaya ya da kıymet verdiği birine karşı aşırı kollayıcı tavrını anlatmakta kullanılır. Deyimin içinde sevgi vardır ama o sevgi bazen ölçüyü aşan bir sahiplenmeye dönüşebilir. Koruma ile kısıtlama arasındaki çizgi burada incelir. Kısacası gözünden kıskanmak, çok sevilen birini ya da şeyi, başkalarının etkisinden bile sakınacak kadar sahiplenerek korumayı anlatır.
Örnek Cümleler
- Yeni doğan bebeği gözünden kıskandığı için kimseye kolay vermedi evde.
- Dedesinden kalan saati gözünden kıskanır, çekmeceye kilitli tutardı hep yıllarca.
- Kızını gözünden kıskanan baba, her adımını dikkatle izliyordu bugün evde.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü burada amaç başkasındakini istemek değil, eldeki ve sevilen şeyi korumaktır. Deyim, haset duygusundan çok aşırı sahiplenme ve kollayıcı sevgi tonuyla daha çok ve belirgin biçimde kullanılır.
Evet, olur. Bazen sevecen ve koruyucu duyulur; bazen de kişinin sevdiğini fazla denetlediğini, başkalarından gereğinden çok sakındığını düşündürerek daha eleştirel ve sert bir anlam kazanabilir.
İnsanlar için daha sık söylenir; özellikle çocuk, eş ve sevgili bağlamında yaygındır. Ama manevi değeri çok yüksek bir eşya ya da hatıra için de doğal biçimde kullanılabilir.