Anlamı
intikam alma duygusundan başka bir şeye önem vermemek:
'Gözünü kin bürümüş, doğruyu eğriyi seçemiyor, kurunun yanında yaşı da yakacak.' -A. İlhan.
Detaylı Açıklama
Gözünü kin bürümek deyimi, kişinin intikam alma duygusuna öylesine kapılması ki artık başka hiçbir ölçüyü, merhameti ya da doğruyu önemsememesi anlamına gelir. Buradaki kin geçici kızgınlık değildir; uzun süren, içte biriken ve bakışı tek bir hesaplaşmaya kilitleyen ağır bir duygudur. İnsan gözünü kin bürüdüğünde karşısındakine zarar vermek dışında bir şey düşünemez, bu yüzden doğru ile eğri arasındaki çizgi de bulanıklaşır. Deyim bu nedenle son derece serttir ve çoğu zaman eleştirel ya da uyarıcı bağlamda kullanılır. İçinde yalnız öfke değil, soğumuş ve bilenmiş bir düşmanlık vardır. Böyle bir durumda kişi kurunun yanında yaşı da yakabilecek kadar ölçüsüz davranabilir. Kısacası gözünü kin bürümek, intikam duygusunun insanın sağduyusunu kapladığı ve onu ağır bir sertliğe sürüklediği hâli anlatır.
Örnek Cümleler
- Gözünü kin bürüyünce eski dostluğun hiçbir anlamı kalmadı onun için.
- Adamı gözünü kin bürümüş gördüler, kimse yanına yaklaşamadı o gün.
- Yıllar önceki olay yüzünden gözünü kin bürüyen adam herkesi suçluyordu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü burada anlık parlamadan çok birikmiş ve bilenmiş düşmanlık vardır. Kin, öfkenin geçmesini engeller ve kişiyi daha planlı, daha sert, daha yıkıcı bir hesaplaşma duygusuna iter.
Çünkü kin duygusu kişiyi yalnız sertleştirmez, yargısını da bozar. İnsan yalnız düşmanını değil, yoluna çıkan başka insanları da haksız biçimde incitebilecek tehlikeli bir körlüğe sürüklenir.
Gözünü hırs bürümekte amaç kazanç ya da üstünlük elde etmektir. Gözünü kin bürümekte ise itici güç başarı değil, ödetme ve zarar verme isteğidir; bu yüzden duygunun karanlık yönü daha baskındır.