Anlamı
çok kötülük etmek:
'Pembe Teyzenin niyeti bozuk fakat babama göz atarsa gözünü oyacağımı dobra dobra söyledim.' -H. E. Adıvar.
Detaylı Açıklama
Gözünü oymak deyimi, birine çok büyük kötülük etmek, onu ağır zarara uğratmak ya da açık düşmanlık göstermek anlamında kullanılır. Bu sözde gerçek göz oyma eylemi çoğu zaman mecazlaşmıştır; asıl vurgu, yapılan kötülüğün şiddeti ve acımasızlığı üzerindedir. Biri karşısındakine fırsat vermeden zarar veriyorsa, elinden gelen her kötülüğü yapıyorsa ya da onu perişan etmeye yönelmişse bu deyim devreye girer. Tonu serttir ve sıradan kırgınlık için kullanılmaz. İçinde hesaplaşma, tehdit ve düşmanlık havası bulunur. Bu yüzden aile içi atışmalarda mecazî abartı olarak geçse de gerçek anlam alanı oldukça ağırdır. Kısacası gözünü oymak, karşı tarafa büyük zarar vermeyi, ona acımasızca kötülük etmeyi ve düşmanlığı açıkça büyütmeyi anlatan sert bir deyimdir.
Örnek Cümleler
- Ortakları iflas ettirecek plan kurarak adeta gözünü oymaya kalktı sonunda.
- Benim emeğime el uzatırsa gözünü oyarım diye tehdit savurdu açıkça.
- Yıllarca yardım gördüğü insanın sonra gözünü oyması herkesi şaşırttı doğrusu.
Diğer Deyimler ve Atasözleri
Sıkça Sorulan Sorular
Çünkü zarar verme burada küçük bir kayıp değil, acımasız ve yıkıcı bir kötülük olarak kurulur. Deyim, karşı tarafı bilinçli biçimde ezme ve can yakma niyetini daha sert hissettirir.
Oldukça sert ve kaba bir hava oluşturur. Söyleyen kişinin öfkesinin yükseldiğini, işi uzlaşmayla değil cezalandırmayla çözmek istediğini düşündürür; bu yüzden ton hemen daha büyük bir gerilim kazanır.
Çünkü en ağır kötülüklerden biri, iyilik gördüğü kişiye dönüp zarar vermektir. Böyle durumlarda deyim hem yapılan vefasızlığı hem de kötülüğün ağır ve yıkıcı şiddetini birlikte taşır.